Oddział PAN w Olsztynie i Białymstoku wspiera Wakacyjną Akademię Nauk 2026

Polska Akademia Nauk Oddział w Olsztynie i Białymstoku współfinansuje organizację II edycji Wakacyjnej Akademii Nauk, realizowanej latem 2026 roku na terenie południowych Mazur i Puszczy Piskiej.

Inicjatorem Wakacyjnej Akademii Nauk jest Zespół Ochrony Bioróżnorodności InLife Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności PAN, który wspólnie z Mazurskim Parkiem Krajobrazowym odpowiada za przygotowanie programu oraz organizację całego przedsięwzięcia. Projekt powstał z myślą o popularyzacji nauki, edukacji ekologicznej oraz przybliżaniu mieszkańcom i turystom walorów przyrodniczych i kulturowych południowych Mazur.

W realizację II edycji Wakacyjnej Akademii Nauk zaangażowane są liczne instytucje naukowe, jednostki zajmujące się ochroną przyrody oraz partnerzy regionalni. Wśród partnerów przedsięwzięcia znajdują się: Mazurskie Centrum Bioróżnorodności i Edukacji „KUMAK” Uniwersytetu Warszawskiego w Urwitałcie, Nadleśnictwo Maskulińskie, Nadleśnictwo Spychowo, Polski Związek Wędkarski – Gospodarstwo Rybackie w Rucianem-Nidzie oraz Stacja Badawcza Instytutu Nenckiego Polskiej Akademii Nauk.

Przedsięwzięcie zostało objęte patronatem Warmińsko-Mazurskiego Kuratora Oświaty oraz Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego, co podkreśla jego znaczenie dla popularyzacji nauki, edukacji przyrodniczej i promocji regionu.

Wsparcie finansowe Oddziału PAN umożliwiło przygotowanie organizacyjne tegorocznej edycji Wakacyjnej Akademii Nauk oraz realizację wybranych warsztatów popularyzujących naukę. Dzięki temu dzieci, młodzież i dorośli mogą bezpłatnie uczestniczyć w zajęciach prowadzonych przez naukowców, specjalistów i edukatorów reprezentujących instytucje naukowe oraz partnerów zajmujących się ochroną przyrody.

Program Wakacyjnej Akademii Nauk obejmuje dziewięć warsztatów odbywających się w każdy piątek lipca i sierpnia, poświęconych m.in. biologii, ekologii, leśnictwu, rybactwu oraz dziedzictwu przyrodniczemu i kulturowemu Mazur. Zajęcia mają charakter praktyczny, uczestnicy wykonują doświadczenia, prowadzą obserwacje terenowe oraz poznają współczesne metody badań naukowych i zagadnienia związane z ochroną środowiska.

Jednym z warsztatów współfinansowanych przez Oddział PAN są zajęcia „Komórki kontra mikroplastik”, które odbędą się 31 lipca 2026 r. Warsztaty poprowadzi prof. Magdalena Kowalik z InLife Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności Polskiej Akademii Nauk w Olsztynie.

Podczas zajęć uczestnicy poznają problem zanieczyszczenia środowiska mikroplastikiem oraz dowiedzą się, w jaki sposób drobiny tworzyw sztucznych oddziałują na komórki organizmów żywych. Spotkanie przybliży współczesne badania naukowe dotyczące wpływu mikroplastiku na zdrowie ludzi i zwierząt oraz zaprezentuje metody wykorzystywane przez naukowców do oceny jego oddziaływania na organizm. Warsztaty będą również okazją do poznania aktualnych wyzwań badawczych podejmowanych przez naukowców z InLife Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności PAN oraz pokazania, jak badania laboratoryjne pomagają lepiej zrozumieć wpływ zanieczyszczeń środowiskowych na zdrowie i funkcjonowanie organizmów.

Kolejnym warsztatem współfinansowanym przez Oddział PAN są zajęcia „Mały koń, wielka historia – konik polski jako symbol polskiej przyrody”, które odbędą się 28 sierpnia w Stacji Badawczej InLife IRZiBŻ PAN w Popielnie. Warsztaty poprowadzą pracownicy InLife IRZiBŻ PAN – Aleksandra Szymborska oraz Joanna Sadowska z Zespołu Ochrony Bioróżnorodności.

Podczas zajęć uczestnicy poznają historię konika polskiego – jednej z najbardziej rozpoznawalnych rodzimych ras koni, odgrywającej istotną rolę w ochronie bioróżnorodności oraz zachowaniu półnaturalnych ekosystemów. Spotkanie będzie okazją do odwiedzenia hodowli prowadzonej w Popielnie, która od dziesięcioleci jest jednym z najważniejszych ośrodków badań nad konikiem polskim oraz miejscem realizacji programu ochrony zasobów genetycznych tej wyjątkowej rasy. Uczestnicy dowiedzą się, dlaczego konik polski stał się symbolem czynnej ochrony przyrody, poznają zasady jego hodowli oraz znaczenie badań prowadzonych przez naukowców Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności PAN dla zachowania bioróżnorodności i ochrony rodzimych ras zwierząt. Zajęcia połączą wiedzę naukową z bezpośrednim kontaktem ze zwierzętami i ich naturalnym środowiskiem.

Popularyzacja nauki i upowszechnianie wyników badań naukowych stanowią jeden z podstawowych elementów misji Polskiej Akademii Nauk. Wspierając Wakacyjną Akademię Nauk, Oddział PAN w Olsztynie i Białymstoku angażuje się w inicjatywy, które przybliżają społeczeństwu osiągnięcia polskich naukowców, wzmacniają współpracę pomiędzy instytucjami naukowymi i partnerami regionalnymi oraz zachęcają do poznawania nauki poprzez bezpośrednie doświadczenie i kontakt z badaczami.